یکی از اصول اساسی برای حفظ ایمنی بیمار در طی یک پروسیجر جراحی ، پوزیشن دهی مناسب می باشد. پوزیشن مناسب بیمار به عوامل مختلفی مانند مدت عمل، دسترسی بیهوشی و کادر بیهوشی به بیمار، دستگاه های مورد نیاز بستگی دارد. در پوزیشن ترندلنبرگ، بیمار روی تخت جراحی در حالت خوابیده(به پشت) قرار می گیرد و سر او به سمت پایین متمایل می شود. این پوزیشن، به واسطه استفاده از نیروی جاذبه، با ایجاد جابجایی سایر اندام ها در حفره شکم از موضع عمل، به تیم جراحی، اجازه دسترسی به ارگان های شکمی را می دهد.

پوزیشن ترندلنبرگ چیست؟

پوزیشن ترندلنبرگ، پوزیشنی است که روی تخت جراحی و معمولاً در طی جراحی های شکمی و جایگذاری کاتتر ورید مرکزی استفاده می شود. در پوزیشن ترندلنبرگ، بیمار در حالت خوابیده به پشت روی تخت جراحی است و سرش پایین تر از پاها با زاویه تقریباً 16 درجه قرار می گیرد. بیمار در پوزیشن ترندلنبرگ باید تا آنجا که ممکن است در زاویه حداقل قرار بگیرد و در صورت امکان، باید در فواصل زمانی مشخص از پوزیشن ترندلنبرگ به پوزیشن سوپاین و یا  ترندلنبرگ معکوس در آید. با توجه به زاویه بدن و با استفاده از جاذبه، پوزیشن ترندلنبرگ این امکان را فراهم می کند تا اندام شکمی بیمار به سمت سر حرکت کند و دسترسی تیم جراحی به اندام های لگنی را بهبود بخشد.

در پوزیشن شیب دار ترندلنبرگ، بیمار در حالت سر به پایین، حدود 30 تا 40 درجه نسبت به خط افق زاویه دارد. این ورژن از ترندلنبرگ اغلب در پروسیجر های رباتیک و جراحی های لگن استفاده می شود. خطراتی که ممکن است با این پوزیشن، سلامت بیمار را تهدید کند، شامل: تغییر عملکرد ریوی ، ادم( ورم) مجاری هوایی، افزایش فشار داخل جمجمه و چشم و آسیب عصبی می باشد.

پوزیشن ترندلنبرگ

پوزیشن ترندلنبرگ

چه زمانی بیمار در پوزیشن ترندلنبرگ قرار می گیرد؟

پوزیشن ترندلنبرگ به طور معمول برای جراحی های شکمی تحتانی از جمله عمل روده بزرگ ، جراحی های تناسلی و زنان و همچنین قرار دادن کاتتر ورید مرکزی استفاده می شود.

ملاحظات برای پوزیشن ترندلنبرگ

هنگام قرار دادن بیمار در پوزیشن ترندلنبرگ، تیم جراحی باید عوامل مختلفی را در نظر بگیرد، من جمله عوامل خطرزا، احتمال آسیب به اندام های بیمار و توصیه های بالینی برای تغییر پوزیشن.

آسیب شبکه عصبی بازویی: نزدیک بودن ترقوه و دنده اول ، فشرده کردن عروق ساب کلاوین و شبکه بازویی را تهدید می کند. رول های محافظ شانه ای استفاده شده هنگام جراحی،  باعث ایجاد نوروپاتی در شبکه بازویی می شود بدین صورت که نیروی جاذبه وزن بیمار را به سمت رول های شانه می کشد و باعث می شود شانه ها تحت فشار قرار بگیرند و توده بدن بیمار بین رول ها سر بخورد.

عوارض بعد از عمل هنگام قرارگیری در پوزیشن شدید ترندلنبرگ: نگه داشتن یک بیمار در پوزیشن ترندلنبرگ برای مدت زمان طولانی ممکن است منجر به آسیب های مختلف، از جمله ترومای چشم به دلیل افزایش فشار خون در سر که شامل سایش قرنیه، از هم پاشیدن و جدا شدن شبکیه و آسیب های عصبی ایسکمیک نوری شود. همچنین سبب به وجود آمدن دیسترس های تنفسی در فرد می شود.

توصیه های بالینی برای پوزیشن دهی مجدد بیماران حین عمل: پوزیشن شیب دار ترندلنبرگ خطر آسیب حین عمل را برای بیمار دارد. پیشگیری از آسیب با هوشیاری آغاز می گردد.

راه حل های موجود می تواند شامل: استفاده از بیهوشی با  تجویز کریستالوئیدها باشد که باعث می شود خطر ادم عصبی کاهش پیدا کند. جراحان باید از حداقل گازهای باد کننده فضای شکمی(برای ایجاد دید سه بعدی) مورد نیاز برای جراحی و کمترین مدت پوزیشن ترندلنبرگ برای عمل استفاده کنند و تیم بیهوشی باید به صورت مداوم، وضعیت بیمار را مانیتورینگ کند. پیشنهاد می شود برای اعمالی که بیش از 4 ساعت طول می کشد، وقفه دوم برای بررسی پوزیشن بیمار و انجام تمهیدات بر اساس وضعیت فیزیولوژیکی و جسمی بیمار، صورت گیرد. برای تیم بیهوشی و اتاق عمل استاندارد این است، هر زمان که امکان پذیر است، ایمنی بیمار را در طول عمل بررسی کنند.  با ایجاد وقفه در عمل برای بررسی موقعیت ها و کنترل حالت ترندلنبرگ حتی برای مدت کوتاه، خطر شایع ترین آسیب دیدگی هنگام قرارگیری در این پوزیشن کاهش می یابد.

پوزیشن ترندلنبرگ در مقابل ترندلنبرگ معکوس

ورژن اصلاح شده ترندلنبرگ ، پوزیشن معکوس ترندلنبرگ است که برای جراحی های لاپاراسکوپی مانند کیسه صفرا، مجاری صفراوی و معده و همچنین جراحی های سر و گردن استفاده می شود. در ترندلنبرگ، سر بیمار به سمت پایین قرار گرفته و پاها به سمت بالا قرار دارد در حالی که در ترندلنبرگ معکوس، سر بیمار بالا است و پاها به سمت پایین قرار گرفته اند.

پوزیشن ترندلنبرگ معکوس

نتیجه گیری

هدف از پوزیشن دهی بیمار در یک پروسیجر جراحی، کاهش خطر آسیب و افزایش راحتی او می باشد. پوزیشن ترندلنبرگ به جراح امکان دسترسی بیشتر به اندام های لگن را می دهد که برای پروسیجر هایی مانند جراحی روده بزرگ، زنان و دستگاه تناسلی ادراری کاربردی می باشد. همانند سایر پوزیشن های جراحی، خطرات باید قبل از قرار دادن بیمار در پوزیشن ترندلنبرگ ارزیابی شود. به عنوان مثال، خطرات پیش روی بیمار در این پوزیشن، شامل کاهش ظرفیت ریه، جهت گیری جریان خون وریدی به سمت سر بیمار و سر خوردن او می باشد. استفاده از پوزیشن ترندلنبرگ براي بيماران بسیار چاق ممنوع می باشد.